Gratis tajwidlessen

Tajwid – تَجْوِيدٌ – is een fundamentele wetenschap binnen de Koranrecitatie. Het woord is afgeleid van de Arabische stam ja-wa-da – جَوَدَ – en betekent taalkundig onder meer « verbeteren », « verfraaien » en « beter maken ». Toegepast op het Boek van Allah omvat tajwid alle regels die nodig zijn om de Koran correct, nauwkeurig en overeenkomstig de profetische overlevering te reciteren.

In technische zin betekent tajwid dat iedere letter van de Koran volledig tot haar recht komt. Dit vereist een correcte uitspraak, het respecteren van de klinkertekens (harakāt), de articulatieplaatsen (makhārij) en de eigen kenmerken van iedere letter (ṣifāt). Deze wetenschap waarborgt een heldere, evenwichtige en getrouwe recitatie van de Openbaring.

Ook de term tartil – تَرْتِيلٌ – wordt gebruikt voor het lezen van de Koran. Hij verwijst naar een langzame, beheerste en afgewogen recitatie. Allah verwijst hier uitdrukkelijk naar in soera Al-Muzzammil (73), vers 4: « … en reciteer de Koran langzaam en duidelijk. » De exegeet Ibn Kathir – moge Allah hem genadig zijn – legt uit dat dit vers het belang benadrukt van duidelijk uitgesproken en zorgvuldig gearticuleerde letters.

De gratis tajwidlessen op deze website zijn gebaseerd op de recitatie van Hafs ‘an ‘Asim via de weg van Ash-Shatibiyyah (حَفْص عَن عاصِم مِن طَرِيق الشَّاطِبِيَّة). Deze recitatie is tegenwoordig de meest verbreide in de moslimwereld. Andere canonieke Koranrecitaties zullen, als Allah het wil, in afzonderlijke lessen worden behandeld.

Waarom werden de tajwidregels vastgelegd? Toen de islam zich buiten het Arabisch Schiereiland verspreidde, beheersten veel nieuwe moslims de uitspraak van de Arabische letters niet volledig. Daardoor ontstonden recitatiefouten die soms de betekenis van verzen konden veranderen. Om dit risico te beperken, legden geleerden de regels vast die nodig zijn voor een correcte Koranrecitatie.

Zo ontstond de wetenschap van tajwid. De regels zijn gebaseerd op nauwkeurige observatie van recitatoren die de onderwijzing van de Profeet ﷺ volgden en deze generatie na generatie trouw doorgaven.

Een van de belangrijkste aspecten van tajwid is het precies leren gebruiken van de spraakorganen en het correct articuleren van de klanken. Een kleine uitspraakfout kan de betekenis van een woord veranderen of zelfs volledig omkeren. In het Arabisch betekent kalb (كَلْب) bijvoorbeeld « hond », terwijl qalb (قَلْب) « hart » betekent. Een kleine verwarring in de articulatie leidt dus tot een geheel andere betekenis.

Tajwid leren betekent daarom meer dan theoretische regels uit het hoofd leren. Deze wetenschap wordt ontwikkeld en verfijnd door regelmatige oefening in Koranrecitatie. Arabisch kunnen lezen en de Koran correct kunnen reciteren zijn twee verschillende vaardigheden die elk een gerichte training vereisen.

Wanneer de tajwidregels zorgvuldig worden toegepast, wordt de recitatie vloeiend, harmonieus en rustig. De lezer benadert dan de authentieke recitatie van de Profeet ﷺ zoals deze aan hem werd geopenbaard.

Het verwaarlozen van tajwid kan daarentegen leiden tot een onjuiste recitatie die de betekenis van verzen verandert. In sommige gevallen kunnen hierdoor onbedoeld uitspraken ontstaan die strijdig zijn met het geloof. Een dergelijke recitatie is fout en kan de lezer beloning ontnemen. Allah weet het best.